President vermist

Jos martens

Inhoud

Hoofdpersoon is Jonathan Duncan, de (fictieve) president van de Verenigde Staten, die geconfronteerd wordt met een cyberaanval van ongekende oorsprong en dito proporties. Terwijl de wereld op de rand van chaos staat, verdwijnt de president plotseling uit de openbaarheid.

Hoe kan dat? Het Witte Huis is de thuisbasis van de president van de VS, de best bewaakte persoon ter wereld. Hoe is het dan mogelijk dat hij spoorloos verdwijnt? Is het omwille van de terroristische aanval, de dodelijke valstrik waaraan hij op het nippertje kon ontkomen??

Ducan, die bovendien wordt geconfronteerd met mogelijk verraad binnen zijn naaste kring, besluit zelf op onderzoek uit te gaan en duikt onder om de dreiging het hoofd te bieden. Terwijl hij de waarheid probeert te achterhalen, ontdekt hij een netwerk van samenzweringen en geheimen die zijn leiderschap op de proef stellen en/of hem ten val willen brengen.

Zijn verdwijning is dus geen ontsnapping. Ondertussen woedt er achter de schermen een machtsstrijd, is zijn impeachment aanstaande en tikt de klok (letterlijk) onhoudbaar richting een nooit geziene digitale catastrofe.
Het plot is opgebouwd rond spanning, politieke intrige, technologische dreiging (een virus met de codenaam "Dark Ages") en morele dilemma’s. Het boek wisselt razendsnelle actiescènes af met meer beschouwende passages over leiderschap, verantwoordelijkheid en de complexiteit van het presidentschap.

Bespreking
Clinton als auteur? De oud-president van de VS? Twee termijnen aan de macht, de man van het Monica Lewinski-schandaal? Schrijft een thriller? Twee reeds. Natuurlijk internationale voltreffers, zoals te verwachten.
En net terwijl ik dit schrijf komt het bericht van een derde binnen: De first gentleman , over de echtgenoot van een vrouwelijke president, die verdacht wordt van moord (juni2025).

Ik maakte eerst toevallig kennis met hun tweede boek De dochter van de president. Dat viel veel beter mee dan verwacht. Daarom dit eerste boek, President vermist gehaald in de bibliotheek. Vond ik heel wat minder.

Geen haar op mijn hoofd zou ook maar aan deze bespreking denken als er niet minstens een aantal thema’s en motieven uit de inhoud deze korte voorstelling rechtvaardigen.

1. Digitale dreiging. Denk aan Al Gore, vice-president van Clinton, waarschuwde in 1999 met Inconvenient thruth voor de klimaatwijziging.
Streefde naar het mondiale uitrollen van het internet, de ‘Highway of knowledge’, “de grootste uitvinding sinds Gutenberg en de uitvinding van de boekdrukkunst.”

Dit is een paradigma van schitterende uitvinding met sterke, ongewenste, nog steeds toenemende, nefaste nevenverschijnselen: nepnieuws (fake news), praktische politieke en culturele negatieve invloed van de a-sociale media, tot bij ons, op zowat alle terreinen in ons dagelijks leven!

2. Fragment, p. 62.

‘Deelname aan onze democratie lijkt bepaald te worden door de instant - bevrediging van Twitter, Snapchat, Facebook en de vierentwintig uurs - nieuwscyclus. We gebruiken moderne technologie om naar een primitieve samenleving terug te keren. De media weten wat verkoopt: conflict en verdeeldheid. Lekker snel en gemakkelijk.
Emotie is belangrijker dan bewijs. Een schijnheilige ,snerende oneliner, hoe onzinnig ook, wordt serieus genomen, terwijl een kalm, goed geargumenteerd antwoord als nep en cliché wordt afgedaan.’

Veel plezier met dit fragment (20 blz.) bdo.9789046824092.pinn.01.presidentvermist.indd 

De roman is geschreven in de eerste persoon (de president zelf als ik-verteller) afgewisseld met fragmenten in de derde persoon wanneer het perspectief wisselt naar andere personages. Dit zorgt voor betrokkenheid van de lezer, vooral bij de innerlijke worstelingen van Duncan.
In de talrijke recensies gaat de aandacht voornamelijk naar de inbreng van Clinton in verband met inside - informatie over geplogenheden en werking van het Witte Huis. Daarvoor hebben wij het boek niet eens nodig: vaak genoeg gezien in de nieuwsuitzendingen, films en televisiereeksen. Of bij presidentiële bezoeken, zelfs aan ons eigen land.

Inderdaad, zoals te verwachten is Clintons invloed vooral merkbaar in de realistische beschrijvingen van de werking van het Witte Huis en de presidentiële procedures; Patterson zorgt voor het thrillergehalte, de spanningsbogen en het ritme van het verhaal.
De stijl is toegankelijk, met korte hoofdstukken, eenvoudige zinsbouw, een directe verteltoon waardoor het verhaal vanaf de eerste pagina weet te boeien. De dialogen zijn scherp en geloofwaardig, en de plotwendingen vergezeld van talrijke cliffhangers zorgen voor een constante spanning.
Toch worden ook, zoals boven even aangeraakt, diepere ethische en politieke thema’s aangesneden als loyaliteit, verraad, moed, cyberdreiging, terrorisme, binnenlandse polarisatie en mediagebruik.
De karakters van de hoofdpersonages, met name onder meer de president, zijn goed uitgewerkt en vertonen een interessante ontwikkeling doorheen het verhaal. De innerlijke strijd van president Duncan, zijn twijfels, eerlijkheid en vastberadenheid, maken hem tot een gelaagd en menselijk personage. Ook de bijfiguren dragen bij aan de diepgang van het verhaal en zorgen voor interessante nevenlijnen die het geheel versterken. Toch moeten een paar zwakke punten vermeld: enkele voorspelbare plotwendingen, bijfiguren zijn soms schematisch of stereotiep uitgewerkt (flat characters), de epiloog met een ‘presidentiële rede’ voelt belerend aan en uitsluitend gericht op een Amerikaans publiek.
En wat te denken van de onverwachte en ogenschijnlijk onwaarschijnlijke ‘terroristen’?

Didactische verwerking
Bij deze roman zullen de inhoudelijke, bijzonder dwingende thema’s noodgedwongen meer aandacht krijgen dan de literaire bespreking.

Ga na met concrete voorbeelden waarvoor je de computer en internet gebruikt. Wat zijn de onbetwistbare voordelen? Is dat in zijn geheel positief te beoordelen of zijn er ook negatieve aspecten aan je persoonlijke ervaring?

Gevolgen.
Wat als bij alle computers de stekker uit het stopcontact wordt getrokken? Ga gedetailleerd na; voor jullie zelf: geef voorbeelden;
voor de samenleving in haar totaliteit;
Einde van de beschaving?
Digitale (hybride) oorlog?

Actualiteitsopdrachten
• Cyberdreiging vandaag. Enig idee hoe landen zich beschermen tegen cyberaanvallen. Bespreek een concreet voorbeeld (vb. ransomware-aanval op een ziekenhuis).
• Nepnieuws en desinformatie. Koppel het boek aan de wijze hoe leiders zich vandaag verhouden tot media en nepnieuws. Zoek actuele voorbeelden. Deep fake met foto’s en dergelijke door AI; “alternatieve feiten” als een president als Trump of iemand anders duidelijk liegt…

Zoek op. Wat is de Clinton Foundation? Waarmee houdt ze zich bezig?


Jos Martens juli 2025